Nowa podstawa programowa klasy 4 w 2026: przedmioty i zmiany

Od 1 września 2026 roku nowa podstawa programowa obejmuje klasę IV szkoły podstawowej. Klasy V-VIII w roku szkolnym 2026/2027 co do zasady pozostają jeszcze przy dotychczasowej podstawie, z wyjątkami wskazanymi w przepisach. Nauczyciel uczący ten sam przedmiot w klasie IV i V może więc równolegle pracować według dwóch różnych dokumentów.

Zakres nowej podstawy wynika z rozporządzenia Ministra Edukacji z 11 marca 2026 roku, Dz.U. 2026 poz. 378. Obowiązujący plan godzin określa rozporządzenie z 22 lipca 2026 roku, Dz.U. 2026 poz. 1028, które wchodzi w życie 1 września 2026 roku.

Które klasy przechodzą na nową podstawę

Nie należy więc kopiować rozkładu materiału klasy IV do klasy V tylko dlatego, że oba roczniki należą do drugiego etapu edukacyjnego. Pełny harmonogram wdrażania opisuje artykuł podstawa programowa 2026.

Najważniejsze zmiany przedmiotowe w klasie IV

Dwie najbardziej widoczne zmiany to rozszerzona przyroda oraz zajęcia praktyczno-techniczne.

Przyroda łączy elementy biologii, geografii, chemii i fizyki. Ma być oparta na obserwacji, doświadczeniu, badaniu lokalnego środowiska oraz wnioskowaniu. Więcej przykładów znajduje się w przewodniku przyroda w klasach 4-6 od 2026.

Zajęcia praktyczno-techniczne zastępują technikę i zwiększają udział realnej pracy projektowej. Szczegółowe konsekwencje dla pracowni, bezpieczeństwa i oceniania opisuje artykuł zajęcia praktyczno-techniczne od 2026.

Ile godzin ma klasa IV

Nowy ramowy plan przewiduje w klasie IV 27 godzin obowiązkowych zajęć edukacyjnych i zajęć z wychowawcą tygodniowo. Do tej liczby nie należy automatycznie doliczać religii lub etyki ani zajęć organizowanych na podstawie odrębnych przepisów.

Pełny opis tabeli, wyjątków i godzin dodatkowych znajduje się w artykule ramowy plan nauczania klasy 4 w 2026/2027.

Co zmienia się w sposobie planowania

Nowa podstawa mocniej łączy wiedzę z działaniem. Nie wystarczy jednak dodać do każdej lekcji pracy w grupach albo nazwać zadanie projektem. Punktem wyjścia nadal jest cel wynikający z właściwego dokumentu.

Praktyczna kolejność planowania:

1. Otwórz część podstawy dla swojego przedmiotu i klasy IV.
2. Wybierz cel oraz wymagania potrzebne do jego osiągnięcia.
3. Zapisz, co uczeń zrobi, aby pokazać rozumienie.
4. Zaplanuj sytuację, w której uczeń użyje wiedzy, a nie tylko ją odtworzy.
5. Określ dowód uczenia się i sposób informacji zwrotnej.
6. Dopiero potem dobierz podręcznik, kartę pracy, doświadczenie lub narzędzie cyfrowe.

Przykład jednego problemu dla kilku przedmiotów

Problem: Jak ograniczyć przegrzewanie się szkolnego podwórka?

To nie oznacza, że wszystkie lekcje muszą odbyć się jednocześnie. Nauczyciele mogą uzgodnić wspólny problem i zachować własne cele przedmiotowe.

Jak nie pomylić dokumentów klasy IV i V

Najprościej prowadzić dwa osobne foldery lub dwie wersje rozkładu materiału. Wspólne ćwiczenie może pozostać takie samo, ale jego cel i miejsce w programie trzeba przypisać osobno.

Tydzień projektowy w 2026/2027

W roku szkolnym 2026/2027 szkoła może zorganizować tydzień projektowy w klasach IV-VIII, ale jest to jeszcze rozwiązanie dobrowolne. Obowiązkowe wdrażanie zaczyna się później według harmonogramu z rozporządzenia o ramowych planach.

Jeżeli szkoła decyduje się na pilotaż, warto przed rozpoczęciem ustalić:

• wspólny problem i końcowy rezultat,
• przedmiotowe cele każdego nauczyciela,
• sposób dokumentowania pracy uczniów,
• zasady używania narzędzi i materiałów,
• kryteria informacji zwrotnej,
• czas na poprawę rozwiązania po pierwszej próbie.

Lista kontrolna nauczyciela klasy IV

• korzystam z nowej podstawy właściwej dla klasy IV,
• rozkład materiału wskazuje rok szkolny 2026/2027,
• nie przenoszę automatycznie wymagań do klasy V,
• przyroda i zajęcia praktyczno-techniczne mają właściwy wymiar godzin,
• moje zadania prowadzą do obserwowalnego działania ucznia,
• materiały zawierają datę ostatniej weryfikacji,
• linkuję zespół do pełnych aktów, a nie tylko do omówień.

Najczęstsze pytania

Czy od września 2026 nowa podstawa obejmuje również klasę V?

Nie. W pierwszym roku szkolnym drugi etap zaczyna wdrażanie od klasy IV. Klasa V przechodzi na nową podstawę w kolejnym roku.

Czy przyroda zastępuje w klasie IV biologię i geografię?

W nowym planie klasy IV realizowana jest przyroda. Biologia i geografia pojawiają się później zgodnie z tabelą dla klas IV-VIII.

Czy informatyka znika z klasy IV?

Nie. Ramowy plan przewiduje jedną godzinę informatyki tygodniowo. Zmiany merytoryczne opisuje artykuł informatyka w nowej podstawie programowej.

Źródła oficjalne

• Rozporządzenie w sprawie podstawy programowej, Dz.U. 2026 poz. 378
• Rozporządzenie o ramowych planach nauczania, Dz.U. 2026 poz. 1028
• MEN: opis zmian i harmonogram Reforma26

Stan prawny i linki sprawdzono 29 sierpnia 2026 roku. Szkolny plan nauczania może zawierać dodatkowe zajęcia i rozwiązania organizacyjne, dlatego przed ułożeniem tygodniowego rozkładu trzeba sprawdzić również dokumenty własnej szkoły.